วันนี้ (10 พฤศจิกายน 2569) นางสาวลลิดา เพริศวิวัฒนา รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี เปิดเผยว่า รัฐบาลภายใต้การนำของนายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี ให้ความสำคัญกับการแก้ไขปัญหาสิ่งแวดล้อมควบคู่กับการบริหารจัดการทรัพยากรธรรมชาติอย่างยั่งยืน โดยนายสุชาติ ชมกลิ่น รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ได้ชี้แจงความคืบหน้าการแก้ไขปัญหามลพิษในแม่น้ำกก จังหวัดเชียงราย และแนวทางพิจารณาโครงการอ่างเก็บน้ำวังโตนด จังหวัดจันทบุรี โดยยืนยันว่ารัฐบาลต้องดูแลความปลอดภัยของประชาชนและความต้องการใช้น้ำของเกษตรกร ควบคู่กับการรักษาทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม

สำหรับการแก้ไขปัญหามลพิษในแม่น้ำกก นายสุชาติระบุว่า นายกรัฐมนตรีได้สั่งการให้ทุกหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเร่งดำเนินการตามภารกิจ โดยกรมควบคุมมลพิษตรวจสอบคุณภาพน้ำและสารปนเปื้อน กรมประมงตรวจสอบความปลอดภัยของสัตว์น้ำเพื่อประเมินว่าสามารถบริโภคได้หรือไม่ และกรมพัฒนาที่ดินตรวจสอบคุณภาพดินในพื้นที่นาข้าว พร้อมส่งข้อมูลผลตรวจให้หน่วยงานด้านสาธารณสุขใช้ประเมินความเสี่ยงและให้คำแนะนำแก่ประชาชน

ขณะเดียวกัน กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมได้รับการประสานจากผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงรายให้ส่งเจ้าหน้าที่เข้าตรวจสอบคุณภาพน้ำในช่วงที่แม่น้ำมีความขุ่นสูง โดยจะนำผลตรวจทางห้องปฏิบัติการส่งให้จังหวัดและการประปาส่วนภูมิภาคพิจารณาความเหมาะสมในการนำมาใช้ผลิตน้ำประปา หากพบว่าไม่เหมาะสม การประปาส่วนภูมิภาคจะต้องจัดหาแหล่งน้ำอื่นมาทดแทน โดยกรมทรัพยากรน้ำพร้อมสนับสนุนการสำรวจพื้นที่สำหรับขุดหรือกักเก็บน้ำสำรอง เพื่อให้ประชาชนมีน้ำประปาใช้อย่างต่อเนื่อง

นอกจากนี้ กรมควบคุมมลพิษได้จัดตั้งสถานีตรวจวัดคุณภาพน้ำประมาณ 7 จุด และอยู่ระหว่างเตรียมเครื่องมือสำหรับตรวจวิเคราะห์ในพื้นที่ เพื่อให้ทราบผลได้รวดเร็วยิ่งขึ้น พร้อมเตรียมประสานหารือกับฝ่ายเมียนมาและรัฐฉานผ่านกรอบความร่วมมือที่เกี่ยวข้อง โดยมุ่งกำหนดแนวทางตรวจวัดคุณภาพน้ำและโลหะหนักร่วมกัน รวมถึงขอความร่วมมือติดตั้งสถานีตรวจวัดในพื้นที่ประเทศเพื่อนบ้าน เพื่อแก้ไขปัญหามลพิษข้ามพรมแดนจากต้นทางอย่างเป็นระบบ

ส่วนกรณีโครงการอ่างเก็บน้ำวังโตนด จังหวัดจันทบุรี นายสุชาติชี้แจงว่า เป็นโครงการที่มีการศึกษามาตั้งแต่รัฐบาลก่อน ภายใต้แนวคิดพัฒนาระบบอ่างเก็บน้ำแบบเชื่อมโยง หรือ “อ่างพวง” จำนวน 4 อ่าง ของกรมชลประทาน กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ซึ่งยังขาดอ่างเก็บน้ำวังโตนด จึงไม่ใช่โครงการที่รัฐบาลปัจจุบันริเริ่มขึ้นใหม่ แต่เป็นการนำโครงการเดิมมาทบทวนรูปแบบและผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อมให้เหมาะสม

ทั้งนี้ แนวทางการพิจารณายึดหลักตามการประชุมคณะกรรมการสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ ซึ่งเห็นชอบในหลักการช่วยเหลือเกษตรกรที่ต้องการน้ำสำหรับการเพาะปลูก โดยเฉพาะสวนทุเรียนและพืชเศรษฐกิจในจังหวัดจันทบุรี แต่มีเงื่อนไขสำคัญว่าต้องไม่กระทบพื้นที่อุทยานแห่งชาติและสิ่งแวดล้อม จึงจำเป็นต้องปรับลดขนาดหรือปรับรูปแบบโครงการให้สอดคล้องกับเงื่อนไขดังกล่าว

นายสุชาติย้ำว่า การขอใช้พื้นที่อุทยานแห่งชาติต้องผ่านการพิจารณาของคณะกรรมการอุทยานแห่งชาติ ซึ่งมีผู้ทรงคุณวุฒิและนักวิชาการจากหลายฝ่ายร่วมพิจารณา ไม่ใช่อำนาจตัดสินใจของรัฐมนตรีเพียงผู้เดียว โดยกรมชลประทานต้องจัดทำแบบจำลองแสดงขนาด รูปร่างอ่างเก็บน้ำ และจำนวนพื้นที่ที่จะใช้ให้ชัดเจน เพื่อให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องประเมินผลกระทบอย่างรอบด้านก่อนพิจารณาอนุญาต หากพบว่าโครงการส่งผลกระทบต่อพื้นที่อนุรักษ์ ก็ไม่สามารถอนุญาตให้ใช้พื้นที่ได้

นางสาวลลิดา กล่าวทิ้งท้ายว่า รัฐบาลยืนยันหลักการบริหารจัดการทรัพยากรธรรมชาติที่ต้องคำนึงถึงประโยชน์ของประชาชนและความยั่งยืนของสิ่งแวดล้อมควบคู่กัน โดยปัญหาแม่น้ำกกต้องเร่งตรวจสอบความปลอดภัยและประสานความร่วมมือระหว่างประเทศเพื่อแก้ไขมลพิษจากต้นทาง ขณะที่โครงการอ่างเก็บน้ำวังโตนดต้องพิจารณาบนพื้นฐานของข้อมูลทางวิชาการและผลกระทบที่แท้จริง

“รัฐบาลให้ความสำคัญทั้งความปลอดภัยของประชาชน ความมั่นคงด้านน้ำของเกษตรกร และการรักษาทรัพยากรธรรมชาติ การแก้ไขปัญหาต้องมีข้อมูลที่ชัดเจน โปร่งใส และรับฟังทุกฝ่าย โดยจะไม่มุ่งพัฒนาโครงการเพียงด้านเดียวจนละเลยผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม เพื่อให้ประชาชนได้รับประโยชน์อย่างแท้จริงและเกิดความยั่งยืนในระยะยาว” นางสาวลลิดา กล่าว