ทั้ง “สมุนไพรกระดูกไก่ดำ” รูปแบบสเปรย์ช่วยลดปวดกล้ามเนื้อ เตรียมวิจัยสู่รูปแบบอิมัลชัน เจล และแอโรซอล เพิ่มประสิทธิภาพการออกฤทธิ์ ส่วน “ตำรับกลีบบัวแดง” ตอบโจทย์ปัญหาสุขภาพระดับโลก ช่วยเพิ่มคุณภาพการนอนหลับ ลดเครียด เพิ่มสุขภาวะสมอง ลั่น 5 ปีหากเดินหน้าใช้ยาสมุนไพรทดแทนยาแผนปัจจุบัน ช่วยลดการนำเข้ายาถึง 650 ล้านบาทต่อปี
          วันนี้ (11 พฤษภาคม 2569) ที่โรงพยาบาลเจ้าพระยาอภัยภูเบศร จ.ปราจีนบุรี  นายพัฒนา พร้อมพัฒน์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข กล่าวภายหลังตรวจเยี่ยมติดตามการดำเนินงานตามนโยบายพัฒนาเศรษฐกิจสุขภาพ เพื่อการขับเคลื่อนประเทศ พร้อมเยี่ยมชมโรงงานสารสกัดสมุนไพรกระดูกไก่ดำและการควบคุมคุณภาพผลิตภัณฑ์ของมูลนิธิโรงพยาบาลเจ้าพระยาอภัยภูเบศร ว่า กระทรวงสาธารณสุขมีนโยบายขับเคลื่อนเศรษฐกิจสุขภาพ โดยเฉพาะการส่งเสริมสนับสนุน “สมุนไพรไทย” และการแพทย์แผนไทยให้ได้รับการยอมรับทั้งในประเทศและระดับสากล สามารถนำมาใช้ได้จริงในระบบบริการสุขภาพ ซึ่ง “อภัยภูเบศร” มีความโดดเด่นในการยกระดับสมุนไพรไทยจากภูมิปัญญาท้องถิ่นสู่ผลิตภัณฑ์สุขภาพที่มีมาตรฐาน ต่อยอดสู่การสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจในระดับประเทศและสากล ทำให้ประชาชนเข้าถึงการรักษาที่ปลอดภัย ได้มาตรฐาน เหมาะสมกับบริบทของประเทศ ช่วยสร้างความมั่นคงทางสุขภาพและการพึ่งพาตนเองของประเทศอย่างยั่งยืน และยังเป็นโรงพยาบาลแห่งแรกของไทยที่ได้รับการรับรองมาตรฐานเฉพาะระบบด้านการแพทย์แผนไทยจากสถาบันรับรองคุณภาพสถานพยาบาล (สรพ.) ด้วย
          นายพัฒนากล่าวต่อว่า จุดแข็งสำคัญของ "อภัยภูเบศรโมเดล" คือ การพัฒนายาจากการใช้จริงในระบบบริการสุขภาพ เริ่มต้นจากองค์ความรู้และประสบการณ์การใช้สมุนไพรของหมอพื้นบ้านและผู้ป่วย นำมาสร้างหลักฐานเชิงประจักษ์ผ่านงานวิจัยทางคลินิก พัฒนาผลิตภัณฑ์ให้ได้มาตรฐาน และขยายผลสู่การใช้ประโยชน์ในระดับนโยบายสาธารณะ ทำให้สามารถพัฒนาสมุนไพรที่ตอบโจทย์ปัญหาสุขภาพคนไทยได้จริง ลดต้นทุนการพัฒนา และเชื่อมโยงห่วงโซ่ตั้งแต่งานวิจัย ระบบบริการสุขภาพ ภาคการผลิต จนถึงการสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจ ร่วมกับการใช้แนวคิด “From Bedside to Policy” หรือนำข้อมูลจากผู้ป่วยในระบบบริการมาสร้างฐานข้อมูลการใช้สมุนไพรจริงเพื่อพัฒนานโยบายด้านสมุนไพรของประเทศ ส่งผลให้ผู้ป่วยเข้าถึงการรักษาที่ปลอดภัยมากขึ้น เกิดการสร้างฐานข้อมูลการใช้สมุนไพรจริง ยกระดับผลิตภัณฑ์สมุนไพรไทยให้มีคุณภาพมาตรฐานสากล ลดพึ่งพาการนำเข้ายาจากต่างประเทศ สร้างความมั่นคงด้านยาและเวชภัณฑ์ รวมถึงเพิ่มมูลค่าเศรษฐกิจสุขภาพไทย ตัวอย่างผลิตภัณฑ์ที่สะท้อนความสำเร็จ คือ “สมุนไพรกระดูกไก่ดำ” ช่วยบรรเทาอาการปวดกล้ามเนื้อ ได้รับการขึ้นทะเบียนยา บรรจุในบัญชียาหลักแห่งชาติ และ “ตำรับกลีบบัวแดง” ช่วยเรื่องการนอนหลับ ความเครียด และสุขภาวะสมอง มีจุดเด่นด้านความปลอดภัย เพราะเป็นผลิตภัณฑ์จากธรรมชาติ ไม่ได้ออกฤทธิ์ในลักษณะยานอนหลับ แต่ช่วยปรับสมดุลสมองและส่งเสริมคุณภาพการนอนอย่างเป็นธรรมชาติ ซึ่งเป็นความต้องการของตลาดโลก
          “ทั้งสองผลิตภัณฑ์สะท้อนให้เห็นว่า สมุนไพรไทยสามารถต่อยอดจากภูมิปัญญาดั้งเดิม สู่ผลิตภัณฑ์นวัตกรรมที่มีหลักฐานเชิงประจักษ์และมีศักยภาพทางเศรษฐกิจได้ หากเราผลักดันแบรนด์ “Thai Herbal Wellness” อย่างจริงจัง จะเป็นโอกาสสำคัญในการสร้างมูลค่าเพิ่มให้สมุนไพรไทย เพิ่มขีดความสามารถการแข่งขันของประเทศ และยกระดับไทยสู่ศูนย์กลางสุขภาพเชิงธรรมชาติของภูมิภาค ซึ่งปัจจุบันไทยมีมูลค่าการใช้ยากลุ่มบรรเทาอาการปวดที่ใช้ภายนอก มากกว่า 4,600 ล้านบาทต่อปี เป็นการนำเข้าถึง 2,226 ล้านบาท หากมีการขับเคลื่อนเชิงนโยบายอย่างเป็นระบบ ภายในระยะเวลา 5 ปี จะสามารถทดแทนยาแผนปัจจุบันมากกว่า 1,300 ล้านบาทต่อปี ลดการนำเข้ามากกว่า 650 ล้านบาทต่อปี เพิ่มรายได้ให้เกษตรกรมากกว่า 300 ล้านบาทต่อปี และยังสร้างความมั่นคงทางยาให้แก่ประเทศ” กล่าว          ด้าน กล่าวเพิ่มเติมว่า ยาสมุนไพรกระดูกไก่ดำรูปแบบสเปรย์ บรรเทาอาการปวดกล้ามเนื้อ การอักเสบเฉียบพลัน มีผลวิจัยในผู้ป่วยพบว่าลดอาการปวดและบวมไม่ต่างจากยาแผนปัจจุบัน มียอดจำหน่ายมากกว่า 1.7 แสนขวด/ปี ขณะนี้อยู่ระหว่างต่อยอดวิจัยในรูปแบบอิมัลชั่น เจล ที่เพิ่มการดูดซึมตัวยาเข้าสู่ผิวหนังชั้นลึก ควบคุมการปล่อยสารออกฤทธิ์ เนื้อบางเบา ไม่เหนอะหนะ เหมาะสำหรับอาการปวดเรื้อรัง โดยจะศึกษาในผู้ป่วยข้อเข่าเสื่อมเพิ่มเติม รวมถึงมีแผนวิจัยเพิ่มประสิทธิภาพการออกฤทธิ์ในรูปแบบแอโรซอล ที่ควบคุมปริมาณสารออกฤทธิ์ได้ดีจากระบบหัวฉีด นำส่งสารออกฤทธิ์เข้าสู่เนื้อเยื่อชั้นลึกได้ตรงจุด ลดการสัมผัสยาโดยตรงจากการทาถูนวด และลดการปนเปื้อนจากภาชนะบรรจุปิด ส่วน ตำรับกลีบบัวแดง" จากการวิจัยและพัฒนามากกว่า 10 ปี พบช่วยลดความเครียดและปรับสมดุลระบบประสาท ส่งเสริมการนอน ช่วยให้หลับง่ายขึ้นและเพิ่มคุณภาพการนอน ช่วยปกป้องสมอง ลดการอักเสบและอนุมูลอิสระ ช่วยเสริมการทำงานของสมอง และยังมีผลการศึกษานำร่องในผู้ป่วย 10 ราย พบแนวโน้มว่าอาจมีศักยภาพในการช่วยชะลอความเสื่อมด้านความจำและการรู้คิด ซึ่งจะช่วยตอบโจทย์การเป็นสังคมสูงวัยของประเทศไทยได้