นายโอฬาร พิทักษ์ ผู้ตรวจราชการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ในฐานะประธานคณะกรรมการติดตาม กำกับ ดูแลและแก้ไขปัญหาการรับจำนำข้าวเปลือกนาปีของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ 2554/2555 เปิดเผยว่าในการดำเนินโครงการรับจำนำข้าวเปลือกนาปีฤดูการผลิต 2554/2555 กระทรวงเกษตรและสหกรณ์จะรับผิดชอบหลักในการขึ้นทะเบียนและออกใบรับรอง ซึ่งดำเนินการโดยกรมส่งเสริมการเกษตร สำหรับผลการดำเนินงานได้ขึ้นทะเบียนเกษตรกรไปทั้งสิ้น 3 ล้าน 5 แสน 7 หมื่นครัวเรือน ผ่านการประชาคมจำนวน 3 ล้าน 4 แสน 8 หมื่นครัวเรือน หรือคิดเป็นร้อยละ 97.67 ของผู้ที่ขอขึ้นทะเบียนเกษตรกร ออกใบรับรองให้กับเกษตรกรจำนวน 3 ล้าน 4 แสน 7 หมื่นครัวเรือน หรือคิดเป็นร้อยละ 99.71 ของผู้ผ่านการทำประชาคม และมีเกษตรกรมารับใบรับรองไปจำนวน 1 ล้าน 9 แสน 7 หมื่นครัวเรือน หรือคิดเป็นร้อยละ 56.86 ของการออกใบรับรอง นอกจากนี้ในการรับจำนำข้าวเปลือกนาปี 2554/2555 ยังมีหน่วยงานในสังกัดของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ที่เกี่ยวข้องอีก 2 หน่วยงาน ในการเป็นจุดรับจำนำข้าวเปลือกจากเกษตรกร คือองค์การตลาดเพื่อเกษตรกร หรือ อ.ต.ก และสหกรณ์การเกษตร โดย อ.ต.ก. เปิดจุดรับจำนำใน 39 จังหวัด จำนวน 255 จุด มีปริมาณข้าวเปลือกที่รับจำนำรวม 1 ล้าน 8 แสน 3 หมื่นตัน สหกรณ์การเกษตรเปิดจุดรับจำนำ 40 จังหวัด มีสหกรณ์เข้าร่วมโครงการ 192 สหกรณ์ แยกเป็นจุดรับจำนำ 29 สหกรณ์ ปริมาณข้าวเปลือก 8 แสน 7 หมื่นตัน จุดให้บริการนอกพื้นที่ของโรงสีเอกชนและจุดรวบรวมขนส่งข้าวเปลือกไปยังจุด รับจำนำ 166 สหกรณ์ เป็นปริมาณข้าวเปลือก 1 ล้าน 1 แสน 3 หมื่นตัน ทั้งนี้ ผลการรับจำนำข้าวเปลือกนาปี ปี 2554/2555 ทั้งประเทศ มีปริมาณข้าวเปลือกทั้งสิ้น 6,770,306 ตัน แยกเป็น ข้าวหอมมะลิ ร้อยละ 45.35 ข้าวเจ้า ร้อยละ 42.97 ข้าวเหนียว ร้อยละ 6.50 ข้าวหอมจังหวัด ร้อยละ 4.95 และข้าวปทุมธานี ร้อยละ 0.23 ของปริมาณข้าวเปลือกทั้งหมด
ประธานคณะกรรมการติดตาม กำกับ ดูแลและแก้ไขปัญหาการรับจำนำข้าวเปลือกนาปีของกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ 2554/2555 กล่าวอีกว่า จากการติดตามการดำเนินโครงการในส่วนที่กระทรวงเกษตรและสหกรณ์รับผิดชอบ คณะกรรมการฯ ได้มีข้อค้นพบที่สำคัญ และนำมาสู่การแก้ไขเพื่อให้การดำเนินงานเป็นไปตามเป้าหมายของโครงการ เกษตรกรได้รับความสะดวก รวดเร็วในการมาขอรับบริการของทางราชการ ตลอดจนมีความเข้าใจในแนวทางปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่ อาทิ ระยะแรกพบว่ามีความสับสนในการใช้ข้อมูลผลผลิตที่ปรากฏในใบรับรอง แต่ต่อมาโครงการได้กำหนดแนวทางปฏิบัติที่ชัดเจนว่า ปริมาณผลผลิตข้าวเปลือกที่ระบุไว้ในใบรับรองให้ใช้เป็นเพียงข้อมูลประกอบการ รับจำนำเท่านั้น ซึ่งในการรับจำนำข้าวเปลือกปี 2555 จะใช้ข้อมูลผลผลิตเฉลี่ยรายจังหวัด และผลผลิตรวมของเกษตรกรตามใบรับรองเป็นข้อมูลประกอบการพิจารณารับจำนำ และกรณีผลผลิตเกษตรสูงกว่าปริมาณผลผลิตเฉลี่ยให้ปรับเพิ่มได้ไม่เกินร้อยละ 20 นอกจากนี้ยังพบว่า มีข้าวคุณภาพต่ำเข้าสู่โครงการรับจำนำมากขึ้น ซึ่งโรงสีที่เป็นจุดรับจำนำจะมีการซื้อข้าวคละชนิดรวมกัน ไม่ได้แยกคุณภาพ ในบางกรณีเกษตรกรมีการนำข้าวคุณภาพต่ำ ข้าวปน มาจำนำ ซึ่งคณะกรรมการฯ ได้เสนอกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ให้กรมการข้าวติดตามดูแลปัญหาดังกล่าว และให้มีการจัดทำโครงการพัฒนาคุณภาพข้าวควบคู่กับโครงการจัดระบบการปลูกข้าวด้วย เป็นต้น
ที่มา : สำนักข่าวแห่งชาติ กรมประชาสัมพันธ์
ผู้เสนอ : กลุ่มวิเคราะห์ข่าวและฐานข้อมูล